Бардык кереметтер

Ааламдын кеңейиши

Астрономия илими али өнүгө элек бир доордо, 14 кылым мурда түшүрүлгөн Курани Керимде ааламдын кеңейиши жөнүндө мындайча билдирилет:

Зарият Сүрөсү, 47

Ааламдын аягы жана Биг кранч (Big Crunch)

Ааламдын жаратылышы, жогоруда да айтылгандай, Биг Бенг деп аталган чоң бир жарылуу менен башталган жана ошондон бери аалам кеңейүүдө.

Энбия Сүрөсү, 104

Ысык түтүндөн жаралуу

Учурда илимпоздор жылдыздардын түтүндөн, ысык бир газ булутунан, пайда болооруна күбө болушууда. Ысык газ жыйындысынан пайда болуу ааламдын жаратылуусуна да тиешелүү.

Фуссилет Сүрөсү, 10-11

«Асмандар менен жердин» бири-биринен бөлүнүшү

Куранда асмандардын жаратылышы жөнүндө маалымат берилген башка бир аят болсо төмөнкүдөй:

Энбия Сүрөсү, 30

Асмандар менен жердин арасындагылардын жаратылуусу

Куранда асмандардын, жердин жана ал экөөсүнүн арасындагылардын жаратылуусу жөнүндө көптөгөн аят бар:

Хижр Сүрөсү, 85

Ааламдагы кемчиликсиз тең салмактуулук

Ааламдагы миллиарддаган жылдыз жана галактика кемчиликсиз бир тең салмактуулук ичинде алар үчүн аныкталып коюлган орбиталарында кыймылдашат.

Мүлк Сүрөсү, 3-4

1961

Ааламдагы абдан аяр эсеп

Асмандардын жана жердин мүлкү Ага тиешелүү; (Анын) баласы жок. Мүлктө Анын шериги жок, бүт нерсени жаратып, аны калыпка (системага) салган, белгилүү бир өлчөм (эсеп) менен жараткан. (Фуркан Сүрөсү, 2)

Рахман Сүрөсү, 7-9

Күн, ай жана жылдыздын түзүлүшүндөгү айырма

Белгилүү болгондой, күн – бул күн системасындагы жалгыз нур булагы. Технологиялык мүмкүнчүлүктөрдүн өнүгүшү менен астрономдор айдын бир нурдун булагы эмес экенин, бир гана күндөн келген нурду чагылтаарын аныкташты.

Небе Сүрөсү, 12-13

1783

Орбиталар жана айлануучу аалам

Ааламдагы улуу тең салмактуулуктун эң маанилүү себептеринин бири – бул албетте асман телолорунун белгилүү орбиталар менен жүрүшү.

Энбия Сүрөсү, 33

Күндүн жол алган багыты

Куранда күн жана ай жөнүндө айтылганда ар биринин белгилүү бир орбитасынын бар экени баса белгиленет:

Энбия Сүрөсү, 33

Айдын орбитасы

Айдын орбитасы башка планеталардын спутниктери сыяктуу бирдей бир орбитада эмес. Ай орбитасында баратканда жердин кээде алдына, кээде артына өтөт.

Ясин Сүрөсү, 39-40

Ай жылынын эсептелиши

Жогорудагы биринчи аятта Аллах айдын адамдар үчүн бир жыл эсептөөдө бир өлчөө болоорун апачык билдирген. Мындан тышкары, бул эсептердин айдын орбитасында айланышы учурундагы көрүнүштөрүнө жараша жасалаарына да көңүл бурулган.

Юнус Сүрөсү, 5

Тартылуу күчү жана орбиталык кыймылдар

Теквир Сүрөсүнүн 15-аятындагы «хуннес» сөзү бырышып сиңүүчү, артка кетүүчү, артка кайтуучу сыяктуу маанилерге келет. 16-аятта «ордун ээлөөчүлөргө» деп которулган Арапча сөзү болсо «куннес».

Теквир Сүрөсү, 15-16

Жердин жана космостун көлөмдөрү

Бул аятта учтары деп которулган сөздүн Арапчасы «актар». «Актар» Арапчада көлөм (диаметр) маанисине келген «кутур» сөзүнүн көптүк түрү, жана асмандардын жана жердин көптөгөн көлөмдөрү (диаметрлери) бар экенин билдирүүдө.

Рахман Сүрөсү, 33

Атмосферанын кабаттары

Куран аяттарында аалам жөнүндө берилген маалыматтардын бири – бул асмандын жети кабат болуп жаратылганы:

Бакара Сүрөсү, 29

1958

Корголгон чатыр

Аятта айтылган асмандын мындай өзгөчөлүгү 20-кылымдагы илимий изилдөөлөр менен далилденди.

Энбия Сүрөсү, 32

Асмандын там кылынышы

Бул аятта асман сүрөттөлүп жатканда Арапча «ессемае бинаен» сөзү колдонулууда. Бул сөз купол, чатыр маанилери менен бирге Арап көчмөндөрү тарабынан колдонулган чатырга окшош бир жапкычты да сүрөттөйт.

Бакара Сүрөсү, 22

1925

Артка кайтаруучу асман

Курани Керимде Тарык Сүрөсүнүн 11-аятында асмандын «артка кайтаруучу» өзгөчөлүгү жөнүндө мындайча айтылат:

Тарык Сүрөсү, 11

1957

Темирдеги сыр

Темир – Куранда көңүл бурулган элементтердин бири. Курандын «Хадид», б.а. «Темир» аттуу сүрөсүндө мындайча буюрулат:

Хадид Сүрөсү, 25

Убакыттын салыштырмалуулугу

Убакыттын салыштырмалуулугу учурда далилденген бир чындыкка айланды. Бирок бул чындык өткөн кылымдын баштарында Эйнштейндин салыштырмалуулук теориясы менен ортого коюлган.

Хаж Сүрөсү, 47

Алты күндө жаратылуу

Куран менен заманбап илимдин арасындагы төп келүүчүлүктүн бир мисалы – бул ааламдын жашы: космос изилдөөчүлөрү ааламдын жашын 16-17 миллиард жыл деп эсептешти. Куранда болсо бүт ааламдын 6 күндө жаратылганы айтылууда.

Бакара Сүрөсү, 255

Тагдыр чындыгы

Калифорния университетинин нейрофизиологу Проф. Бенжамин Либет (Benjamin Libet) 1973- жылы жасаган эксперименттеринин жыйынтыгында биздин тандоолорубуздун алдын-ала аныкталаарын, аң-сезимдин болсо бүт нерсе болуп бүткөн соң жарым…

Инсан Сүрөсү, 30

Жаратылыштагы жуптар

Эркектик-ургаачылык «жуп» түшүнүгүн түшүндүрөт, бирок аяттагы «билбеген канча нерселерден» сүйлөмүнүн мааниси терең. Бүгүнкү күндө аят ишарат кылган маанилердин бирин көрүүдөбүз.

Ясин Сүрөсү, 36

Атомдон майда бөлүкчөлөр

Грек философу Демокрит атактуу атом теориясын сунуштагандан бери адамдар зат атом деп аталган абдан кичинекей, эч бөлүүгө жана жок кылууга мүмкүн болбогон бөлүкчөлөрдөн турат деп ишенип келишкен эле.

Себе Сүрөсү, 3

Кара тешиктер

20-кылымда ааламдагы асман телолору жөнүндө көптөгөн жаңы ачылыштар жасалды. Бүгүнкү күндө жаңы гана аныкталган мындай телолордун бири – бул кара тешиктер.

Вакыа Сүрөсү, 75-76

1967

Кагуучу жылдыздар: пульсарлар

Курандын 86-сүрөсү болгон «Тарык» - «тарк» уңгусунан чыккан бир сөз. Сөздүн чыныгы мааниси бир добуш чыга тургандай кылып катуу уруу, сүзүү маанилерине келет.

Тарык Сүрөсү, 1-3

Сириус жылдызы

Курандагы кээ бир сөздөр 21-кылымдын илимий маалыматтары менен изилденгенде бизге бир Куран керемети катары чыгууда. Булардын бири Нажм Сүрөсүнүн 49-аятындагы Сириус жылдызы:

Нежм Сүрөсү, 49

Нур жана караңгылыктар

Белгилүү болгондой, айланада жарык булагы болбосо, бир адамдын айланасындагыларды куралсыз көз менен көрүшү мүмкүн болбойт. Бирок биз көрө алган нур – нур таркатуучу энергиянын абдан кичинекей бир бөлүгү гана.

Энам Сүрөсү, 1

Жалынсыз күйүү

Нур Сүрөсүнүн бул аятында жарык чыгаруучу бир нерсе жөнүндө сөз болууда. Нур чыгарган нерсе болсо бир жылдызга окшотулууда.

Нур Сүрөсү, 35

Жердин тоголок формасы

Курандын ааламды тааныткан аяттарында колдонулган сөздөр абдан кызыктуу. Жогорудагы аятта «ороп-чулгайт» деп которулган Арапча сөз «йукаввиру». Бул сөздүн мааниси «тоголок бир нерсенин үстүнө бир нерсени ороо».

Зүмер Сүрөсү, 5

Жердин айлануу багыты

Намл Сүрөсүндөгү аятта жердин бир гана айланышы эмес, айлануу багытына да басым жасалууда. 3500-4000 метр бийиктиктеги негизги булут массаларынын кыймыл багыты дайыма батыштан чыгышты көздөй болот.

Немл Сүрөсү, 88

Жердин геоид абалы

Бул аятта «жайып төшөдү» деп которулган «даха» сөзү жайуу маанисине келген «дахв» сөзүнөн келип чыгат. Дахв сөзү төшөө, оңдоо маанилерине келсе да, мааниси жагынан жөнөкөй бир «төшөө» этиши эмес.

Назиат Сүрөсү, 30

Жердин кабаттары

Куранда жер бети жөнүндө берилген маалыматтардын бири – бул жер жүзүнүн жети кабат асманга окшоштугу:

Талак Сүрөсү, 12

Жердин жүгүн сыртка чыгарышы

Арап тилинде «зилзал» сөзү жер титирөө; «эскалеха» сөзү болсо «оордуктарын, оор жүктөрүн» деген маанилерге келет.

Зилзал Сүрөсү, 1-4

1855

Тоолордун кызматы

Көңүл бурсак, аятта тоолордун жер жүзүндөгү жер титирөөлөрдүн алдын алуучу өзгөчөлүгү бар экени айтылууда. Куран түшүрүлгөн доордо эч бир адам билбеген бул чындык учурда заманбап геологиянын ачылыштары аркылуу аныкталды.

Небе Сүрөсү, 6-7

Тоолордун кыймылдашы

Бир аятта тоолордун сырттан көрүнгөндөй кыймылсыз эмес, тынымсыз кыймылда экени мындайча билдирилүүдө:

Немл Сүрөсү, 88

Күндүн чыгуу жана батуу чекиттеринин айырмасы

Жогорудагы аяттарда байкалгандай, чыгыш менен батыш сөздөрү көптүк түрдө колдонулган. Мисалы, биринчи аятта колдонулган «мешарик» сөзү чыгыштын, «мегариб» сөзү болсо батыштын экиден көп экенин билдирген көптүк түрлөрү.

Меариж Сүрөсү, 40

Кургактыктардын айланасынан азайышы

Жер күндөн келген протон, электрон жана альфа бөлүкчөлөрүнүн агымы тарабынан бомбалоого кабылат. Мындай күн шамалдары атмосфераны жерден бөлө ала тургандай күчкө ээ.

Рад Сүрөсү, 41

Жарылган жер бети

Бул аяттагы Арапча «садъа» сөзүнүн «жарылуу, айрылуу» деген маанилери бар. Аллахтын жердин жарылышына ант ичиши Курандын башка илимий кереметтери сыяктуу бул жерде да көңүл буруучу бир жагдайга ишарат кылууда.

Тарык Сүрөсү, 11-12

Мунайзаттын пайда болушу

Белгилүү болгондой, мунайзат өсүмдүк жана жаныбарлардын чириген калдыктарынан пайда болот. Бул калдыктар сууда миллиондогон жыл бою чириген соң ал жерде бир гана майлуу заттар калат.

Ала Сүрөсү, 1-5

Булуттардын салмагы

Булуттардын салмагы абдан таң калыштуу чоңдуктарга жетет. Мисалы, топтолгон жамгыр булуту (cumulonimbus) түрүндөгү бороон булутунда 300 000 тонна массага жеткен көлөмдө суу чогулат.

Араф Сүрөсү, 57

Жамгырдын көлөмү

Куранда жамгыр жөнүндө берилген дагы бир маалымат – бул жамгырдын белгилүү бир өлчөм менен жаадырылышы. Зухруф Сүрөсүндө мындайча буюрулат:

Зухруф Сүрөсү, 11

Жамгырдын пайда болушу

Жамгырдын кандайча пайда болоору көп убактан бери адамдар үчүн бир сыр эле. Бирок аба радарлары ойлоп табылган соң жамгырдын кайсы баскычтардан өтүп, пайда болоору так аныкталды.

Рум Сүрөсү, 48

Топурактын кыймылга келип, көбүшү

Бул аятта «кыймылга келип» деп которулган сөздүн Арапчасы «ихтеззет» жана бул сөз «кыймылга келүү, жандануу, титирешүү, кыймылдоо, өсүмдүктүн кыймылга келиши жана өсүшү» маанилерине келет.

Хаж Сүрөсү, 5

Өлүк бир жерди жандандыруучу жамгырлар

Куранда жамгырдын «өлүк бир жерди тирилтүүчү» функциясына көп аяттарда көңүл бурулат:

Фуркан Сүрөсү, 48-49

Мөндүр, чагылган жана күн күркүрөөнүн пайда болушу

Бул аятта чагылгандын мөндүр менен болгон байланышына көңүл бурулууда. Мөндүрдүн чагылгандын пайда болушуна болгон таасири изилденгенде, аятта маанилүү бир метеорологиялык чындыкка ишарат кылынганы байкалат.

Нур Сүрөсү, 43

1946

«Төлдөтүүчү» шамалдар

Курандын бир аятында шамалдардын «төлдөтүүчү» (уруктандыруучу) өзгөчөлүгүнө жана мунун натыйжасында жамгырдын пайда болооруна мындайча көңүл бурулат:

Хижр Сүрөсү, 22

Шамалдын пайда болуу системасы

Шамал – бул ар кайсы температура борборлору арасында пайда болгон аба агымы. Атмосферадагы ар кандай температуралар ар кандай аба басымдарын пайда кылгандыктан, аба тынымсыз жогорку басымдан төмөнкү басымды көздөй агат.

Жасийе Сүрөсү, 5

1962

Деңиздердин бири-бирине аралашпашы

Деңиздердин изилдөөчүлөр тарабынан жакында гана аныкталган бир өзгөчөлүгү Курандын Рахман Сүрөсүндө мындайча билдирилет:

Рахман Сүрөсү, 19-20

1900

Деңиздердеги караңгылык жана ички толкундар

Терең океандардагы жалпы чөйрө Oceans (Океандар) аттуу китепте мындай сүрөттөлөт:

Нур Сүрөсү, 40

Фотосинтездин эрте менен башталышы

Белгилүү болгондой, өсүмдүктөр фотосинтез учурунда абадагы көмүр кычкыл газын, т.а. адам колдонбогон зыяндуу газды алат жана анын ордуна атмосферага кычкылтек чыгарат.

Теквир Сүрөсү, 17-18

1609

Ургаачы бал аары

Бүт аарылар көптөгөн милдеттерди аркалаган аары колонияларында эркек аарылар өзгөчө болуп саналат. Эркек аарылар уянын корголушуна да, тазалыгына да, азык топтоого да, уюк же бал жасоого да эч көмөкчү болушпайт.

Нахл Сүрөсү, 68-69

Микроскопиялык жашоонун бар болушу

Бул аяттарда Куран түшүрүлгөн учурда адамдар билбеген жашоо түрлөрүнүн бар экенине ишарат кылынууда. Микроскоптун табылышы менен бирге адамдын көзүнө көрүнбөгөн кичинекей жаңы жандыктар аныкталган.

Ясин Сүрөсү, 36

Жаныбар коомдорунун бар болушу

Учурда жаныбар жана канаттууларга жасалган байкоолор натыйжасында бардык жаныбарлардын жана канаттуулардын өзүнчө коомдор абалында жашашаары аныкталды.

Энам Сүрөсү, 38

Биомиметика: жандыктардагы долбоорлорду өрнөк алуу

Силер үчүн жаныбарларда да албетте сабак-насааттар бар, силерге алардын курсактарындагы ферс (жарым сиңген азыктар) менен кандын арасынан, ичкендердин тамагынан оңой гана өтүүчү таптаза бир сүт ичирүүдөбүз. (Нахл сүрөсү, 66)

Нахл Сүрөсү, 66

Топ-топ болуп жүрүүчү чегирткелер

Бул аятта ыйман кылбагандардын акыреттеги абалдары сүрөттөлүүдө. Жашап өткөн бардык миллиарддаган адамдардын тобу менен тирилиши жайылган чегирткелерге окшотулууда. Албетте, Аллахтын бул мисалды беришинин көп терең маанилери бар.

Камер Сүрөсү, 7

1959

Кумурскалардын байланыш курушу

Куранда Аз. Сулаймандын аскерлери жөнүндө айтылып жатып, кумурскалар арасында бир «байланыш системасынын бар экенине ишарат кылынууда:

Немл Сүрөсү, 18

Азыктын айланышы

Бул аятта Куран түшүрүлгөн доордо билүү мүмкүн болбогон бир азык айлануусуна көңүл бурулган.

Энам Сүрөсү, 95

Кыймыл-аракеттерибизди башкарган аймак

Бул аяттардагы «жалганчы, күнөөкөр болгон маңдайынан» сөзү абдан терең маанилүү. Себеби акыркы жылдары жасалган изилдөөлөр баштын алдыңкы маңдай аймагында мээнин кээ бир кыймыл-аракеттерди башкаруучу бөлүмүнүн бар экенин…

Алак Сүрөсү, 15-16

1942

Адамдын төрөлүшү

Куранда адамдар ыйман келтирүүгө чакырылып жатканда, абдан башка башка нерселер жөнүндө сөз болот. Аллах кээде асмандарды, кээде жер бетин, кээде жаныбарларды жана өсүмдүктөрдү адамдарга далил катары көрсөтөт.

Мүминун Сүрөсү, 12-14

Адамдын суудан жаратылуусу

Жандуулардын жана адамдын жаратылуусу жөнүндөгү аяттарды караганыбызда бул жаратылуулардын кереметтүү болгонун апачык көрөбүз. Мындай кереметтүү жаратылуу формаларынын бири – бул жандуулардын суудан жаратылышы.

Нур Сүрөсү, 45

Ылайдан жаратылуу

Аллах Куранда адамдын жаратылуусунун кереметтүү бир формада болгонун билдирет. Алгачкы адам Аллахтын ылайды калыпка салып, адам денеси абалына келтириши жана андан соң бул денеге рух үйлөшү менен жаратылган:

Сад Сүрөсү, 71-72

Гендердеги программа

Бул аятта «бир эсеп-өлчөм менен калыпка салды» деп которулган «каддере» сөзү Арап тилинде «кадере» этиш уңгусунан чыгууда жана «жөнгө салуу, ченеп бычуу, пландоо, программалоо, келечекти көрүү, Аллахтын бир нерсени (тагдырда)…

Абесе Сүрөсү, 18-20

Менструация убагы

Менструация убагы – бул уруктанбаган жумуртка денеден чыгарылган период. Уруктануу ишке ашпагандыктан, мурда даярданган жатын кабы керилип, капиллярлардын үзүлүшү натыйжасында жумуртка сыртка чыгарылат.

Рад Сүрөсү, 8

Кош бойлуулук жана төрөт

Эне курсагындагы баланын «түйүлдүк» абалы алтынчы айдын аягында толук калыптанат. Андан соң жатын инкубация периодуна кирет.

Абесе Сүрөсү, 17-20

Адам органдарынын өнүгүү кезеги

Бул аяттарда Аллах адамдарга тартуулаган бир катар сезүү органдары жөнүндө сөз болууда. Көңүл бурулган болсо, Куранда бул сезүү органдары жөнүндө дайыма белгилүү бир катарда сөз болууда: угуу, көрүү, сезүү жана түшүнүү.

Мүминун Сүрөсү, 78

Сүттүн пайда болушу

Силер үчүн жаныбарларда да албетте насааттар бар, силерге алардын курсактарындагы ферс (жарым сиңген азыктар) менен кандын арасынан, ичкендердин тамагынан оңой гана өтүүчү таптаза бир сүт ичирүүдөбүз. (Нахл сүрөсү, 66)

Нахл Сүрөсү, 66

1880

Манжа изиндеги жеке маалымат

Куранда адамдарды өлүмдөн кийин тирилтүүнүн Аллах үчүн абдан оңой экени айтылып жатканда, адамдардын өзгөчө манжа учтарына көңүл бурулат:

Кыямет Сүрөсү, 3-4

1929

Уктап жатканда кулактардын активдүү болушу

Бул аяттагы «кулактарына урдук» сөзүнүн Арапчасы «дарабе» этиши. Арап тилинде бул этиш өтмө мааниде «аларды уктаттык» маанисине келет.

Кехф Сүрөсү, 11

Уйкуда кыймылдоонун мааниси

Бул аятта жүздөгөн жылдар бою уктаган Кехф адамдарынан сөз кылынууда. Ошондой эле, Аллах бул аятта бул адамдардын денелерин оң жана сол тараптарга айлантканын билдирүүдө. Мунун мааниси болсо жакында гана аныкталды.

Кехф Сүрөсү, 18

Түнкүсүн кыймылдын азайышы

Бул аяттагы Арапча «секенен» сөзү «тынчтык, эс алууга өтүү убагы, эс алуу убагы» маанилерине келет. Аллах Куранда көңүл бургандай, түн адамдар үчүн эс алуу убагы.

Энам Сүрөсү, 96

Бийиктикке көтөрүлгөн сайын көкүрөктүн кысылышы

Адам жашай алуу үчүн кычкылтек жана аба басымына муктаж. Дем алуубуз болсо абадагы кычкылтектин өпкөлөрүбүздөгү аба чөйчөктөрүнө кириши менен мүмкүн болот.

Энам Сүрөсү, 125

Жүрөктөрдүн Аллахты эстөө менен тынчтанышы

Америка ден-соолукту изилдөө улуттук борборунун кызматкери Давид Ларсон (David B. Larson) жана анын командасы тарабынан топтолгон изилдөө жыйынтыктары боюнча, америкалыктар арасынан ыймандуу (динге ишенген) жана ыймансыз (динге…

Рад Сүрөсү, 28

Кечиримдүүлүк жана анын ден-соолукка пайдалары

Куранда кеңеш берилген сонун ахлак өзгөчөлүктөрүнүн бири – бул «кечиримдүү болуу»:

Араф Сүрөсү, 199

Дубалардын оорулуулардын айыгышын ылдамдатышы

Ыймансыз адамдар болсо бир ооруга чалдыкканда аларды айыктыра турган бул докторлор, дары же оорукананын жогорку технологиялык мүмкүнчүлүктөрү деп ойлошот.

Мүмин Сүрөсү, 60

Динден алыс жашоонун натыйжалары: стресс жана депрессия

Дин ахлагын жашабаган адамдардын Аллахка таянып, өздөрүн тапшырбашы алардын дайыма кайгы, капа жана стресс ичинде жашашына себеп болот.

Таха Сүрөсү, 124

Кереметтүү аралашма: эне сүтү

Эненин сүтү – бул наристенин азык муктаждыктарын кемчиликсиз камсыздоо жана наристени ыктымалдуу инфекциялардан коргоо үчүн Аллах жараткан теңдешсиз бир аралашма.

Локман Сүрөсү, 14

Балдагы шыпаа

Бал, бул аяттарда айтылгандай, «адамдарга шыпаа» болуу өзгөчөлүгүнө ээ. Илимде алдыңкы катарларда турган өлкөлөрдө балдын адамдын ден-соолугундагы маанисинен улам аары багуу жана аары продукттары эми өз башынча бир изилдөө…

Нахл Сүрөсү, 68-69

Куранда көңүл бурулган курма жана анын пайдалары

Курма – бул Куранда көп аяттарда айтылган бейиш нематтары арасында «теңдешсиз-курма»

Мерйем Сүрөсү, 23-26

Сонун бир мөмө: инжир

Тин Сүрөсүнүн биринчи аятында Аллахтын инжирге «ант болсун» деп айтышы бул мөмөнүн пайдалары жагынан абдан терең мааниге ээ.

Тин Сүрөсү, 1

Баалуу бир азык: балык

Жүрөк ооруларына чалдыккан жана ушул себептен өлүмгө кабылган адамдардын орточо жашынын күн өткөн сайын төмөндөшү жүрөктүн чың болушуна маани берүүнү жогорулатты.

Маиде Сүрөсү, 96

Чочконун эти жана ден-соолукка зыяндары

Чочконун этинин ден-соолукка көптөгөн зыяндары бар. Мындай зыяндар өтмүштө болгон сыяктуу, ар кандай чаралар көрүлгөнүнө карабастан учурда да бар.

Бакара Сүрөсү, 173

Шыпаа булагы бир өсүмдүк: зайтун

Куранда көңүл бурулган азыктардын бири – бул зайтун. Акыркы жылдарда жасалган изилдөөлөр зайтундун бир гана даамдуу бир азык эле эмес, ошондой эле ден-соолукка да абдан пайдалуу экенин аныктады.

Нур Сүрөсү, 35

Коронер By-Pass операциясы

Белгилүү болгондой, бүт органдар өмүрүн улантуу жана кызматын аткаруу үчүн кан аркылуу азыктанууга муктаж. Кан жүрөк булчуңубузга болсо «коронер артерия» деп аталган артериялар аркылуу келет.

Инширах Сүрөсү, 1-6

Кыймылдоонун, жуунуунун жана суу ичүүнүн ден-соолукка пайдалары

Куранда көңүл бурулган кыймыл-аракеттердин бири Аз. Айубка келген бир вахийди баяндаган аяттарда билдирилет:

Сад Сүрөсү, 41-42

1848

Византиянын жеңиши

Куранда келечек жөнүндө берилген кабарлардын бири Рум Сүрөсүнүн башындагы аяттарда орун алат. Бул аяттарда Византия императорлугунун бир жеңилүүгө кабылганы, бирок абдан кыска убакыт ичинде кайра жеңээри билдирилген:

Рум Сүрөсү, 2-4

1881

Фараондун денесинин сакталышы

Фараон өзүн кудай деп кабыл алган жана Аз. Мусанын Аллахка ыйман келтириши үчүн жасаган чакырыктарына жалган жалаа жана коркутуу менен жооп берген, буларга эмки бөлүмдөрдө тереңирээк токтолмокчубуз.

Юнус Сүрөсү, 90-92

Меккенин каратылышы

Пайгамбар Мырзабыз Мединада жашап жүргөн кезде көргөн бир түшүндө момундардын коопсуздук ичинде Меккедеги Месжиди Харамга киргенин жана Каабаны тооп кылышканын көргөн жана момундарды бул кабар менен сүйүнчүлөгөн эле.

Фетих Сүрөсү, 27

Исраил урпактарынын текебердүү жогорулашы

Исра Сүрөсүндөгү бул аяттарда билдиригендей, Исраил урпактары жер бетинде эки жолу бузукулук чыгарышат. Булардын алгачкы «бузукулук жана текебердүү жогорулашынан» соң Аллах аларга күчтүү бир аскердик ордо жөнөткөнүн билдирүүдө.

Исра Сүрөсү, 4-6

Космостун ачылышы

Адамдардын космосту изилдеши жана ачышы 1957-жылы 4-октябрда советтик «Спутник» аттуу спутниктин космоско чыгарылышынан соң ылдамдады.

Рахман Сүрөсү, 33

Заманбап унаалар

Бул аятта унаа катары саналган жаныбарлардан тышкары адамдар билдеген унаалардын да болооруна көңүл бурулууда. Төмөнкү аятта болсо кеме сыяктуу массалык ташуу унааларынын болооруна ишарат кылынууда:

Нахл Сүрөсү, 8

Учак технологиясы

Бул аяттан байкалгандай, Аллах шамалды Аз. Сулаймандын буйругуна берген жана ар түрдүү иштеринде бир каражат катары колдонушуна мүмкүнчүлүк сунган. Бул аят менен Аз.

Энбия Сүрөсү, 81

Сүрөттөлүштүн берилиши

Аятта «анын жанындагы китептен илими бар бирөө» деп айтылган адам Аз. Сулайманга Саба ханышасынын тактысын «көз ачып жумганча», б.а. абдан кыска убакыт ичинде алып келе алаарын айтууда.

Немл Сүрөсү, 40

Жыттын берилиши

Учурда илимпоздор фотондор сыяктуу атомдорду жана жыт молекулаларын да жакынкы болочокто бир жерден бир жерге жөнөтүүгө мүмкүн болот дешүүдө. Йусуф Сүрөсүнүн 94-аятында Аз. Йусуфтун атасы уулунун жытын сезгенин айтууда.

Юсуф Сүрөсү, 92-94

Электрдик токтун колдонулушу

Аллах Аз. Сулаймандын буйругуна берген чоң немат-жакшылыктардын бири – бул «ээриген жез металлы». Бул аятты көп түрдүү жоромолдоого болот.

Себе Сүрөсү, 12

Артезиан кудугу

Бул аятта Аз. Мусанын коомунун андан суу талап кылганы, Аз. Мусанын болсо он эки коомдун ар бирин суу иче турган бир жер менен камсыз кылганы баяндалууда. Аз. Мусадан коомунун суу сурашы суудан кыйналып турушканын көрсөтүүдө.

Араф Сүрөсү, 160

Технологияда кумурска ордосу

Бул аятта «кумурска өрөөнү» деп аталган атайын бир жерге жана өзгөчө кумурскаларга көңүл бурулууда. Аз.

Немл Сүрөсү, 18

Атом энергиясы жана ядролук бөлүнүү (fission)

Энъам Сүрөсүнүн 95-аятында «данек» (элхабби) жана «урук» (эннева) сөздөрү менен атомдун жарылышы, бөлүнүшү менен байланыштуу бир абалга ишарат кылынган болушу мүмкүн.

Энам Сүрөсү, 95

1822

Хаман жана байыркы Египет жазуулары

Куранда Байыркы Египет жөнүндө берилген маалыматтардын кээ бирлери жакынкы убакка чейин жашыруун болуп келген кээ бир тарыхый чындыктарды ачыкка чыгарууда.

Касас Сүрөсү, 38

Аз. Муса жана деңиздин бөлүнүшү

Фараон деп таанылган Египет хандары байыркы Египеттин көп кудайлуу батыл дининде өздөрүн кудай деп кабыл алышчу эле.

Шуара Сүрөсү, 52-60

Фараон жана анын чөйрөсүнө келген балээлер

Фараон жана анын жакын чөйрөсү өздөрүнүн көп кудайлуу системаларын, путпарасттык ишенимин ушунчалык бекем тутунушкандыктан, Аз.

Араф Сүрөсү, 132

Аз. Мусага сыйкырчы дооматы

Фараон заманынан калган папирустарда Аз. Муса жөнүндө «сыйкырчы» деп айтылууда. (Бул папирустар Англияда Бритиш Музейинде (British Museum)). Фараон жана анын жакындары бүт аракеттерине карабастан, Аз. Мусаны эч жеңе алышкан эмес.

Зухруф Сүрөсү, 49

Куранда фараон сөзү

Байыркы Ахитте (Ветхий Завет, Библия) Аз. Ибрахим менен Аз. Йусуф доорундагы Египет өкүмдарынан Фараон деп сөз кылынат. Чынында болсо Фараон деп кайрылуу эки пайгамбардан тең бир топ кийин колдонулган.

Юсуф Сүрөсү, 50

Нух суу баскыны

Аз. Нух Аллахтын аяттарынан алыстап, Ага шериктер кошкон коомун бир гана Аллахка ибадат кылышы жана адашуучулуктан кайтуулары үчүн эскертүү максатында жөнөтүлгөн эле. Аз.

Анкебут Сүрөсү, 14

Ирем шаары

1990-жылдардын башында дүйнөнүн атактуу гезиттери абдан маанилүү бир археологиялык табылгага «Кереметтүү Арап шаары табылды», «Уламышта айтылып келген Арап шаары табылды», «Кумдардын атлантикасы Убар» темалары менен орун беришти.

Али Имран Сүрөсү, 137

Содом жана Гоморра шаарлары

Лут пайгамбар Ибрахим пайгамбар менен бир доордо жашаган. Аз. Лут Аз. Ибрахимге кошуна коомдордун бирине элчи (пайгамбар) катары жөнөтүлгөн эле.

Араф Сүрөсү, 80-84

Саба калкы жана Арим сели

Саба калкы Түштүк Арабистанда жашап өткөн төрт чоң цивилизациянын бири. Саба коомун баяндаган тарыхый булактар бул коомдун Финикиялыктар сыяктуу соода иштери менен көп алектенген бир мамлекет экенин айтышат.

Немл Сүрөсү, 33